Suça sürüklenen çocuklara ilişkin düzenlemeleri içeren kanun teklifi TBMM Adalet Komisyonunda
Komisyon, AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel başkanlığında toplandı.
Teklifin 18 maddeden oluştuğunu, 7 farklı kanunda düzenleme ve değişiklik öngördüğünü belirten Yüksel, çocuk adalet sisteminin, sadece çocukların işledikleri fiillere hangi yaptırımların uygulanacağının belirlendiği mekanizma olmadığını dile getirdi.
Çocuk adalet sisteminin, çocuğun üstün yararını esas alan, korumayı ve önlemeyi merkeze koyan bütüncül bir anlayışı ifade ettiğinin altını çizen Yüksel, “Bir çocuğu kurtarmak aynı zamanda toplumun geleceğini de korumaktır. Tüm dünyada suçun doğası değişmekte, şiddet sarmalı yaş tanımamakta, suça karışma yaşı giderek düşmektedir. Çocuğun eline kalem yerine silah, kitap yerine bıçak tutuşturmaya çalışan anlayışa karşı sessiz kalmak geleceğimize de sırt çevirmek olur.” değerlendirmesinde bulundu.
TBMM Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonunun kapsamlı çalışmalar yaparak rapor hazırladığını hatırlatan Yüksel, raporun güçlü bir yol haritası ortaya koyduğunu vurguladı.
Yüksel, teklifin, çocukların korunmasından yargılama süreçlerine, infazdan rehabilitasyona kadar birçok alanda düzenlemeler öngördüğünü aktardı.
Kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarında hakimin takdiriyle 15-18 yaş çocuklara indirim uygulanmayacağını kaydeden Yüksel, 15 yaşını doldurmamış çocuklar hakkında sosyal inceleme raporunun zorunlu hale getirileceğini söyledi.
Mevzuattaki “suça sürüklenen çocuk” ibaresinin “adli süreçteki çocuk” şeklinde değiştirileceğini anlatan Yüksel, teklifi önemli bir adım olarak gördüklerini belirtti. Yüksel, çocukları suçun karanlığından uzak tutmanın herkesin ortak sorumluluğu olduğunu ifade etti.
“Çocuklar hakkındaki yaş küçüklüğü indirimini tamamen ortadan kaldırmıyoruz”
Teklifin ilk imza sahiplerinden, TBMM Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Müşerref Pervin Tuba Durgut, düzenlemenin, koruyucu ve önleyici hizmetleri, bağımlılıkla mücadeleyi, infaz ve rehabilitasyon başlıklarını birlikte değerlendirdiğini vurguladı.
Meclis Araştırma Komisyonu’nun çalışmalarını anlatan Durgut, hazırladıkları raporun teklife bilimsel dayanak oluşturduğunu belirtti.
Durgut, “Teklif, çocuğu suçtan korumayı, toplum güvenliğini sağlamayı amaçlayan kapsamlı çocuk adaleti düzenlemesidir. Çocukların dahil olduğu ağır şiddet olayları, saldırılar, suç örgütlerinin çocukları araç olarak kullanması herkesin dikkatle değerlendirmesi gereken tablo ortaya koymaktadır. Çocuklar hakkındaki yaş küçüklüğü indirimini tamamen ortadan kaldırmıyoruz.” diye konuştu.
Teklifle kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işleyen 15-18 yaş grubundaki çocuklar hakkında yaş indirimi uygulanmaması konusunda hakime takdir yetkisi verileceğini dile getiren Durgut, bu konuda kasta dayalı kusurun ağırlığı, güdülen amaç ve saik, suçun işleniş şekli ve daha önceden kasıtlı bir suçtan dolayı hapis cezasına mahkum edilmiş olma hususlarının dikkate alınacağını söyledi.
Durgut, kanun teklifinde, suç işlenmeden önce alınacak koruyucu önlemlere ilişkin de düzenlemelerin yer aldığını belirtti.
Çocukların tehlikeli aletlere kontrolsüz erişiminin engelleneceğini ifade eden Durgut, silahını muhafaza edemeyenlere yönelik de yaptırımlar getirileceğini aktardı.
Müşerref Pervin Tuba Durgut, 15 yaşını doldurmamış çocuk hakkında sosyal inceleme yaptırılmaması halinde iddianamenin iade edileceğini söyleyerek, “Bu teklifin temel yaklaşımı, çocuk adalet sistemini yalnızca ceza miktarları üzerinden değil, koruma, önleme, eğitim ve rehabilitasyon başlıkları üzerinden birlikte değerlendirmektir.” ifadesini kullandı.
“Anayasa hükümleri bütün olarak okunmalıdır”
Komisyon Başkanı Yüksel, Durgut’un açıklamalarının ardından muhalefet partilerinin talebi üzerine usul tartışması açtı.
Yeni Yol Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, teklifin aceleyle yasalaştırılmak istendiğini savundu.
DEM Parti Van Milletvekili Zülküf Uçar, teklifin geri çekilmesini istediklerini söyledi.
CHP Aydın Milletvekili Süleyman Bülbül ise teklifte Anayasa’ya aykırılıklar olduğunu öne sürdü.
AK Parti İstanbul Milletvekili Şengül Karslı, vatandaşların milletvekillerinden yasama faaliyetlerinin gerektiği gibi yapılmasını beklediğini belirtti.
Gecikmelerin çocukların aleyhine sonuçlar doğurabileceğine işaret eden Karslı, Anayasa’nın devlete çocuğu, eğitim ve yaşam hakkını, kamu düzenini koruma görevi verdiğini vurguladı.
Teklifin, yargısal denetimi ortadan kaldırmadığını, yeni suç ihdas etmediğini kaydeden Karslı, “Çocukların organize suç yapıları tarafından kullanılmasının engellenmesi Anayasal bir görevdir. Teklif, mağdur olacak çocukları da koruma amacı taşımaktadır. Anayasa hükümleri bütün olarak okunmalıdır.” değerlendirmesinde bulundu.
Karslı, teklifin Anayasa’ya aykırı olmadığının altını çizdi.
Komisyonda daha sonra teklifin tümü üzerindeki görüşmelere geçildi.